Writing & Skills Review: esej z argumentacją etyczną
Esej z argumentacją etyczną na C1 identyfikuje z jakiej tradycji pochodzi argument, ocenia jego siłę i granice oraz wskazuje napięcia między różnymi tradycjami. Skills Review zamyka Unit 5 MP4.
Po tej lekcji będziesz umieć
- rozpoznać, z jakiej tradycji etycznej pochodzi argument: consequentialism, deontology, virtue ethics albo care ethics,
- ocenić argument wewnętrznie, czyli sprawdzić, czy jest spójny w ramach własnej tradycji,
- ocenić argument zewnętrznie, czyli pokazać, co zarzuciłaby mu inna tradycja etyczna,
- zbudować esej w schemacie claim → tradition → internal strength → external challenge → qualified judgement,
- używać języka C1 do oceny argumentu: defensible, indefensible, justified, coherent, overly demanding, marginal utility i moral asymmetry,
- skrócić model C1 do formatu maturalnego 200–250 słów bez utraty argumentu i wyważonego wniosku.
Słownictwo
Wstęp
A C1 ethical essay does not simply say what is right or wrong. It identifies the moral framework behind the argument, tests its strength, challenges its limits and ends with a qualified judgement.
Pytanie kluczowe: Which ethical argument is strongest — and where does it have limits?
| Poziom | Co potrafisz |
|---|---|
| B2 | write an opinion essay with an argument and counterargument |
| B2+ | identify the ethical claim; add a deontological or virtue ethics response |
| C1 | identify the tradition; evaluate internally and externally; build a moral tension and a qualified synthesis |
Słownictwo
Esej z argumentacją etyczną C1
Dobry esej etyczny C1 nie „moralizuje zbyt wcześnie". Najpierw identyfikuje tradycję, potem testuje argument od wewnątrz i od zewnątrz.
| Element | Opis |
|---|---|
| Identyfikacja tradycji | Skąd pochodzi argument — consequentialism, deontology, virtue ethics? |
| Ocena wewnętrzna | Czy argument jest spójny w obrębie swojej tradycji? |
| Ocena zewnętrzna | Co powiedziałyby inne tradycje etyczne? |
| Napięcia moralne | Gdzie tradycje się nie zgadzają i dlaczego? |
| Zakończenie | Który argument ma większą siłę — i dlaczego? |
Do not moralise too early. First identify the framework.
Słownictwo
Prompt decoding table
Prompt wording What it asks C1 move ---------------- ------------- --------- Critically evaluate the claim that… Oceń siłę i granice claimu. Identify framework, then test it.
Słownictwo
Internal vs external evaluation
Type of evaluation Meaning Example ------------------- --------- --------- Internal evaluation Czy argument działa w ramach własnej tradycji? Consequentialism: if small sacrifice prevents serious suffering, the claim is coherent.
Słownictwo
Moral tension builder
Użyj tej ramy do wskazania napięcia moralnego w eseju: The real tension is between… On one side,… On the other side,… This matters because… A balanced judgement should… Model: The real tension is between impartial concern for preventable suffering and the l…
Słownictwo
Model essay C1
Prompt: Critically evaluate the claim that it is wrong to spend money on luxuries while others are dying of preventable diseases. --- The claim derives its force from a consequentialist premise.
Słownictwo
Wersja maturalna 200–250 słów — jak skracać
Jak skrócić model C1 ( 280 słów) do 200–250 słów: Usuń / skróć Zostaw ------------- -------- Długie rozwinięcia filozoficzne Jedną główną tradycję 2–3 zewnętrzne kontrargumenty Jeden mocny challenge Kilka przykładów Jeden przykład lub jedno wyjaśnienie Rozb…
Słownictwo
C1 upgrade — vocabulary for ethical judgement
Word Function Example ------ ---------- --------- defensible argument można obronić The claim is defensible within a consequentialist framework. indefensible nie da się obronić Luxury consumption may seem indefensible if the money could save lives.
Przykład
Skills Review — Unit 5
Słownictwo — filantropia, etyka i odpowiedzialność Sprawdź, czy aktywnie używasz tych pojęć: - effective altruism / consequentialism / deontology - counterfactual impact / tractability / neglectedness / cause prioritisation - CSR / ESG / greenwashing / soci…
Słownictwo
Od promptu do odpowiedzi egzaminacyjnej
Stage Student question C1 output ------- ----------------- ----------- Prompt What claim must I evaluate? It is wrong to spend money on luxuries while others die of preventable diseases.
Uwaga
Mini-praktyka CKE-style
Słownictwo
Kluczowe pojęcia
Termin Definicja --- --- marginal utility Dodatkowa korzyść uzyskana z kolejnej jednostki dobra lub pieniędzy; ważna w argumentach utylitarystycznych. moral asymmetry Sytuacja, w której różne obowiązki moralne dotyczą różnych osób, relacji lub kontekstów.
Checklist przed maturą
Sprawdź gotowość
Częste błędy
Częste błędy
Źródła, format CKE i materiały ZPE
W tej lekcji
WRITING
- 2Wstęp
- 3Esej z argumentacją etyczną C1
- 4Prompt decoding table
- 5Writing frame premium — esej etyczny 200–250 słów
- 6Internal vs external evaluation
- 7Moral tension builder
- 9Wersja maturalna 200–250 słów — jak skracać
- 10C1 upgrade — vocabulary for ethical judgement
- 11Skills Review — Unit 5
- 12Od promptu do odpowiedzi egzaminacyjnej
- 13Mini-praktyka CKE-style
MODEL
Na końcu lekcji czeka na Ciebie: