NexTutor
Dział BIO.2.5Wzrost i rozwój roślin — kiełkowanie i kwitnienie
BIO.2.5.3

Wzrost i rozwój roślin — kiełkowanie i kwitnienie

Jak nasiono rozpoczyna kiełkowanie, jak merystemy umożliwiają wzrost oraz jak światło i chłód wpływają na decyzję rośliny o kwitnieniu.

Wzrost i rozwój roślinKiełkowanie i kwitnienieFotoperiodyzm i wernalizacjaCKE: warunek → mechanizm → skutek⏱ ~40 min
⏱ ~40 min
Wzrost i rozwój roślin: kiełkowanie, fotoperiodyzm, wernalizacja
1

Po tej lekcji będziesz umieć

1

Odróżnić wzrost od rozwoju

rozmiar vs etapy życia

2

Opisać etapy życia rośliny

nasiono → owocowanie

3

Wyjaśnić warunki kiełkowania

woda, tlen, temperatura

4

Opisać rolę merystemów

podziały + różnicowanie

5

Wyjaśnić fotoperiodyzm

długość nieprzerwanej nocy

6

Wyjaśnić wernalizację

chłód, nie susza

2

Wzrost i rozwój — nie mieszaj tych pojęć

Wzrost

Zwiększanie ROZMIARÓW i masy (ten sam etap, większy organizm).

większy rozmiar

Rozwój

Przechodzenie przez ETAPY życia i różnicowanie struktur.

zmiana jakościowa

Sekwencja życia: nasiono → kiełkowanie → siewka → wzrost wegetatywny → kwitnienie → owocowanie → starzenie. Na maturze liczą się MECHANIZMY: merystemy dają wzrost, hormony regulują rozwój, środowisko daje sygnały.
3

Od nasiona do siewki

1

Suche nasiono

zarodek + substancje zapasowe + łupina; spoczynek
2

Imbibicja

pobranie wody → pęcznienie nasiona
3

Aktywacja enzymów

enzymy rozkładają substancje zapasowe
4

Oddychanie zarodka

potrzebny TLEN; energia i materiał do wzrostu
5

Korzeń zarodkowy → siewka

dopiero teraz zielone części i fotosynteza
4

Kiełkowanie — start po okresie spoczynku

(blue) Woda :: Imbibicja → pęcznienie, aktywacja metabolizmu i enzymów. :: konieczna (teal) Tlen :: Do oddychania komórkowego zarodka; zalane podłoże ogranicza tlen.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
5

Nasiono nie zaczyna od intensywnej fotosyntezy

:warn Na początku kiełkowania zarodek korzysta z SUBSTANCJI ZAPASOWYCH nasiona, a nie z intensywnej fotosyntezy. Fotosynteza staje się ważna DOPIERO później, gdy rozwiną się zielone części (siewka z liśćmi).

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
6

Wzrost rośliny — merystemy i różnicowanie

:key Wzrost to NIE tylko podziały. MERYSTEMY (tkanki twórcze) dają nowe komórki: wierzchołkowe → wzrost na długość, boczne → przyrost na grubość.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
7

Kwitnienie — fotoperiodyzm

Fotoperiodyzm to reakcja na długość dnia i nocy. Sygnał odbiera fitochrom .

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
8

Wernalizacja

:idea WERNALIZACJA to pobudzenie kwitnienia przez WCZEŚNIEJSZY okres CHŁODU (ok. 0–10°C przez kilkanaście–kilkadziesiąt dni).

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
9

Jak CKE pyta o rozwój roślin?

(teal) Warunki kiełkowania :: Woda/tlen/temperatura — co umożliwiło start? :: co włączyło (blue) Fotoperiodyzm :: Długość dnia czy NOCY?

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
10

Jak pisać odpowiedź, żeby dostać punkt?

:rule W warunkach [X] proces [zachodzi / nie zachodzi], ponieważ [mechanizm], co prowadzi do [skutek]. Nasiona z grupy wilgotnej mogły pobrać wodę, co umożliwiło pęcznienie, aktywację enzymów i rozkład substancji zapasowych.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
11

Sprawdź się przed odpowiedzią

Czy odróżniłeś wzrost (rozmiar) od rozwoju (etapy + różnicowanie)? Czy przy kiełkowaniu wskazałeś wodę, tlen i temperaturę (a światło tylko u części)?

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
12

Sprawdź, czy umiesz wyjaśnić kiełkowanie i kwitnienie

sub :: Przećwicz wzrost, rozwój, wodę, tlen, temperaturę, merystemy, fotoperiodyzm i wernalizację. sprawdzian :: Szybki test: kiełkowanie, fotoperiodyzm, wernalizacja.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
13

Mini-zadanie w stylu CKE

Nasiona jednej grupy umieszczono na wilgotnej ligninie, a drugiej na suchej. Obie grupy trzymano w tej samej temperaturze.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
14

Najczęstsze pułapki CKE

Wzrost i rozwój to synonimy. :: Wzrost = rozmiar; rozwój = etapy + różnicowanie.

Zaloguj się, aby zobaczyć całość
15

Powtórka w 30 sekund

Wzrost :: większy rozmiar Rozwój :: etapy + różnicowanie Kiełkowanie :: woda + tlen + temp Fotoperiodyzm :: długość NOCY Wernalizacja :: chłód (nie susza)

Zaloguj się, aby zobaczyć całość

Materiały ZPE

4 materiały
Źródła:MEN Podstawa programowa biologii — zakres rozszerzonyZPE: Funkcjonowanie roślinZPE: Gospodarka wodna i mineralna roślin