Tablice maturalne z biologii — co dostajesz na egzaminie
Na maturze z biologii dostajesz „Wybrane wzory i stałe fizykochemiczne na egzamin maturalny z biologii, chemii i fizyki” — potocznie tablice maturalne albo karta wzorów. Materiał biologiczny zajmuje w nim pięć stron z dwudziestu czterech.
Wzory
Tablice
Ściąga: co masz w tablicach, a czego nie
Wszystkie pozycje z tablic i 13 zagadnień, których w nich nie znajdziesz — w jednym miejscu. Przełącz na „✗ Musisz umieć”, żeby zobaczyć samo to, czego tablice Ci nie dadzą.
| Zagadnienie | W tablicach CKE | U nas |
|---|---|---|
| Tabela kodu genetycznego | ✓ jest — komplet kodonów, str. 5 | wersja z wyszukiwarką kodonów |
| Potencjał wody w komórce roślinnej | ✓ jest — str. 4 | wzór i objaśnienie symboli |
| Równanie Hardy’ego–Weinberga | ✓ jest — str. 4 | wzór i zastosowanie |
| 20 aminokwasów — struktury, kody, punkty izoelektryczne | ✓ jest — str. 6–7 | skróty i właściwości |
| Odchylenie standardowe, średnia arytmetyczna i ważona | ✓ jest — str. 5ta sama strona co tabela kodu genetycznego | — |
| Stałe dysocjacji grup funkcyjnych aminokwasów | ✓ jest — str. 8 (25°C) | — |
| Zasady azotowe — wzory strukturalne | ✓ jest — str. 4 | — |
| Wybrane kwasy organiczne | ✓ jest — str. 4 | — |
| Hydroliza ATP — wartość energetyczna | ✓ jest — str. 4 | bilans ATP oddychania |
| Wskaźniki pH | ✓ jest — str. 11, w części chemicznej | nasza tablica |
| Rozpuszczalność soli i wodorotlenków | ✓ jest — str. 14, w części chemicznej | nasza tablica |
| Układ okresowy z elektroujemnością | ✓ jest — str. 15, w części chemicznej | — |
| Enzymy trawienne | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Hormony i ich funkcje | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Grupy krwi AB0 — zgodność | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Witaminy — funkcja i skutki niedoboru | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Fazy podziału mitotycznego | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Królestwa organizmów | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Makro- i mikroelementy | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Choroby genetyczne i sposób dziedziczenia | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Związki organiczne: monomer → polimer | ✗ nie ma | nasza tablica |
| Współczynnik oddechowy (RQ) | ✗ nie ma | wzór i zastosowanie |
| Reguła Chargaffa | ✗ nie masame zasady azotowe są, zależności %A = %T i %G = %C już nie | wyjaśnienie i typowe zadania |
| Powiększenie mikroskopu | ✗ nie ma | wzór i skala preparatu |
| Reguła van ’t Hoffa (Q₁₀) | ✗ nie ma | wzór i zastosowanie |
Jak korzystać z tablic na maturze z biologii
Przejrzyj je przed egzaminem, nie na egzaminie
Pięć stron to za mało, żeby się zgubić, ale wystarczy, żeby stracić trzy minuty na szukanie czegoś, czego tam nie ma. Jeśli wiesz z góry, że hormonów nie znajdziesz, nie będziesz ich szukać.
Kod genetyczny wymaga wprawy
Odczytanie jednego kodonu zajmuje sekundy, ale przy tłumaczeniu fragmentu mRNA i sprawdzaniu skutku mutacji liczy się, czy czytasz tabelę odruchowo. To jedyna rzecz w tych tablicach warta ćwiczenia z zegarkiem.
Pamiętaj o części chemicznej
W zadaniach o buforach, pH krwi czy transporcie przez błony dane, których szukasz, bywają na stronach 9–15, nie na biologicznych.